Honderden kinderen lopen jaarlijks weg: ‘Ben niet bang om het gesprek aan te gaan’
In Europa raken jaarlijks 100.000 kinderen vermist, in Nederland zijn dat er ongeveer 20.000. Meer dan de helft daarvan betreft kinderen die weglopen.
Op de Internationale Dag van het Vermiste Kind, maandag 25 mei, is Amber Alert Europe in Beek een campagne gestart die aandacht vraagt voor kinderen die van huis weglopen vanwege een onveilige thuissituatie. De focus ligt daarbij op volwassenen die signalen van huiselijk geweld eerder kunnen herkennen. “Kinderen communiceren vaak niet met woorden dat het misgaat, maar via hun gedrag”, zegt Amber Alert Europe-oprichter en voorzitter Frank Hoen. “Juist gedragsveranderingen kunnen belangrijke signalen zijn.”
Gedragsverandering als belangrijk signaal
Volgens de campagne zijn er verschillende signalen waar mensen alert op moeten zijn. Daarbij gaat het niet alleen om zichtbare verwondingen, maar juist ook om subtiele veranderingen in gedrag. Zo kan een kind zich plotseling terugtrekken, angstig reageren op kritiek of zichtbaar ongemakkelijk worden bij het idee om naar huis te moeten. Ook moeite hebben om over de thuissituatie te praten of opvallend ander gedrag op school of bij een sportvereniging kunnen signalen zijn dat er meer aan de hand is. “Een blauwe plek alleen hoeft niet meteen iets te betekenen”, legt Hoen uit. “Maar als meerdere signalen samenkomen, is het belangrijk om alert te zijn.”
Buikgevoel en gezonde intuïtie
De campagne richt zich nadrukkelijk op mensen in de omgeving van kinderen, zoals leraren, sportcoaches, buren en familieleden. Juist zij kunnen veranderingen opmerken. “Vertrouw op je buikgevoel”, luidt het advies. “Als iets niet klopt, ga dan rustig het gesprek aan met een kind. Niet verwijtend, maar open en betrokken.” Wanneer een kind niet wil praten, kunnen gedragingen alsnog veel zeggen. Observeren is volgens Hoen daarom cruciaal.
Weggelopen kinderen extra kwetsbaar
Kinderen die van huis weglopen, belanden volgens Hoen vaak in zeer kwetsbare situaties. Ze lopen meer risico om slachtoffer te worden van uitbuiting, misbruik of criminaliteit. Daarom wordt tegenwoordig iedere vermissing serieus genomen. “Vroeger werd soms gedacht dat een kind vanzelf weer terugkwam. Nu kijken hulpdiensten meteen naar mogelijke risico’s en achterliggende oorzaken.”
Grensoverschrijdende samenwerking in Limburg verbeterd
Aan de campagne doen 20 Europese landen mee, in 14 talen. Voor Limburg is die internationale samenwerking extra belangrijk, vanwege de ligging aan de grens met België en Duitsland. Volgens Hoen is de samenwerking tussen politie en hulpdiensten de afgelopen jaren flink verbeterd. Zo verloopt de communicatie tussen landen sneller en kunnen gegevens sneller worden gedeeld. Ook gezamenlijke politieacties stoppen tegenwoordig niet meer automatisch bij de grens. “Vroeger stagneerden achtervolgingen of onderzoeken vaak zodra een grens werd bereikt”, vertelt hij. “Nu kunnen acties veel soepeler worden voortgezet.”
Ook op het gebied van vermissingen en ontvoeringen zijn stappen gezet. Zo is er inmiddels een Europees netwerk rond vermiste personen opgezet (SIS Recast). “Een systeem waarin kinderen preventief kunnen worden gezet als er risico is op ontvoering naar het buitenland. Iets dat er vroeger niet was bijvoorbeeld. Deze kinderen werden dan wel in een politie databases gezet, maar dan was het vaak al te laat.” Ook worden er trainingen gegeven aan politie agenten. “Je wil wel dat een politie agent in Spanje dezelfde basiskennis heeft als een Luxemburgse agent op het gebied van vermissingen.”
Bewustwording moet problemen voorkomen
Volgens Amber Alert Europe draait de campagne uiteindelijk vooral om bewustwording. Hoe eerder signalen worden herkend, hoe groter de kans dat hulp op tijd komt en kinderen niet in gevaarlijke situaties terechtkomen. “En ben niet bang om het gesprek aan te gaan”, gaat Hoen verder. “Eerst met het kind. En als dat niet lukt, dan kun je instanties inschakelen als VeiligThuis.” Hoen snapt dat het wellicht ongemakkelijk kan voelen, omdat sommige mensen bang zijn signalen verkeerd te interpreteren. “Maar het alternatief is dat een kind die jouw hulp nodig heeft niet wordt geholpen.” In acute situaties wordt geadviseerd direct de hulpdiensten te bellen.
bron : l1.nl Yaël Weijenberg